Choroby przyzębia (para­don­toza)

Choroby przyzębia zaliczają się obecnie do chorób spo­łecz­nych, ponieważ dotyczą wg różnych źródeł od 40 do 90 % dorosłej populacji. Są one jed­no­cze­śnie naj­częst­szą przyczyną utarty zębów u osób po 35 roku życia. Problemem jest skryty przebieg choroby w jej począt­ko­wych stadiach, co często wpływa na opóź­nie­nie roz­po­zna­nia i ogranicza moż­li­wo­ści leczenia. Dlatego tak ważna jest pro­fi­lak­tyka choroby, która powinna być stosowana przez każdego z nas.

Proces chorobowy obejmuje tkanki okolicy szyjki zębowej, dziąsła, ozębną, okostną i kości wyrostków zębo­do­ło­wych szczęki i żuchwy.

Przyczyny choroby:

  • Bak­te­ryjna płytka nazębna – stopniowo ulega pogru­bie­niu, wnika pod dziąsło powodując stan zapalny. Bakterie z płytki nazębnej roz­pusz­czają istotę mię­dzy­ko­mór­kową, co prowadzi do wnikania toksyn bak­te­ryj­nych w dziąsła. Po kilku tygo­dniach w płytce odkładają się sole mineralne i tworzy się kamień nazębny
  • Kamień nazębny pod­dzią­słowy – uszkadza przyzębie, powoduje owrzo­dze­nia, martwicę i odleżyny poprzez ucisk na ścianki kieszonki dzią­sło­wej
  • Wadliwe wypeł­nie­nia zębów i uzu­peł­nie­nia pro­te­tyczne – powodują zaleganie resztek pokar­mo­wych, które fer­men­tują i gniją stając się czyn­ni­kiem pro­za­pal­nym
  • Tzw. uraz zgryzowy – spo­wo­do­wany wadami zgryzu (np. zgryz głęboki, otwarty, krzyżowy) dopro­wa­dza do zaniku kości i szybko postę­pu­ją­cego stanu zapalnego w głębi tkanek przyzębia
  • Urazy mecha­niczne – tzw. bruksizm czyli zgrzy­ta­nie zębami podczas snu – wyni­ka­jący z wady zgryzu, nie­pra­wi­dło­wego zaopa­trze­nia sto­ma­to­lo­gicz­nego, zmian w stawie skroniowo – żuchwowym lub mający podłoże psy­cho­so­ma­tyczne
  • Wady rozwojowe tkanek ota­cza­ją­cych ząb – np. płytki przed­sio­nek, nie­pra­wi­dłowe wędzi­dełka
  • Niedobory pokarmowe (głównie białkowe i wita­mi­nowe) w wyniku nie­pra­wi­dło­wego odży­wia­nia, a także spo­ży­wa­nie pokarmów o kon­sy­sten­cji kleistej i włók­ni­stej
  • Zabu­rze­nia hor­mo­nalne (choroby przysadki, tarczycy, cukrzyca)
  • Choroby przyzębia mogą wystąpić także w przebiegu chorób aler­gicz­nych, zatruć, zaburzeń krążenia ogólnego i miej­sco­wego krwi, zmian w układzie nerwowym

Objawy choroby przyzębia (tzw. para­don­tozy):

  • Nadmierna wraż­li­wość szyjek zębowych na bodźce termiczne, mecha­niczne i chemiczne
  • Swędzenie i drę­twie­nie dziąseł, wrażenie ich roz­py­cha­nia
  • Okresowe drobne krwa­wie­nia z dziąseł spo­wo­do­wane zmianami zapalnymi w obrębie naczyń krwio­no­śnych tkanek przyzębia – często występują podczas szczot­ko­wa­nia zębów i jedzenia twardych pokarmów
  • Powsta­wa­nie pato­lo­gicz­nych kieszonek dzią­sło­wych, często z obecną na dnie kieszonki ziarniną, z ropniami ule­ga­ją­cymi przebiciu i two­rzą­cymi przetoki zazwyczaj o cha­rak­te­rze nawro­to­wym
  • Przykry zapach z ust, ślinotok
  • Wędrówka zębów” z resorbcją korzeni zębów, roz­chwia­nie i wypadanie zębów

Pro­fi­lak­tyka chorób przyzębia (tzw. para­don­tozy):

Pod­sta­wowe znaczenie ma higiena jamy ustnej – pra­wi­dłowe szczot­ko­wa­nie zębów (ruchy wymia­ta­jące), używanie nici den­ty­stycz­nych, płukanie jamy ustnej celem usunięcia zale­ga­ją­cych resztek pokar­mo­wych.

Wskazane są regularne wizyty u sto­ma­to­loga.

Bardzo ważne jest usuwanie kamienia nazębnego z rów­no­cze­snym wygła­dza­niem powierzchni szyjek zębowych, naj­czę­ściej za pomocą ultra­dź­wię­ków.

Leczenie chorób przyzębia (tzw. para­don­tozy):

Zapalenie dziąseł (para­don­toza) oraz zapalenie przyzębia to choroby, więc nie należy się łudzić, żę wyleczymy je stosując higie­niczne pasty do zębów. Począt­kowe stadia choroby leczy się metodami zacho­waw­czymi. Polegają one na usunięciu przez sto­ma­to­loga złogów nazębnych (kamienia nazębnego i płytki nazębnej) oraz sto­so­wa­niu odpo­wied­nich leków: pelogel boro­wi­nowy żel na dziąsła oraz sul­pho­dent lecznicza pasta do zębów.

W leczeniu wyko­rzy­stuje się również zabiegi ozo­no­wa­nia pato­lo­gicz­nych kieszonek dzią­sło­wych, czy naświe­tla­nie lampami Solux f. czerwony. W zaawan­so­wa­nych stadiach choroby stosuje się szy­no­wa­nie zębów oraz leczenie ope­ra­cyjne. Często konieczna jest w takich przy­pad­kach reha­bi­li­ta­cja narządu żucia. Ważne jest leczenie chorób współ­ist­nie­ją­cych, właściwa dieta oraz w przypadku podej­rze­nia nie­do­bo­rów wita­mi­no­wych odpo­wied­nia suple­men­ta­cja.

Leki stosowane w chorobach przyzębia:

  • Pasta do zębów sul­pho­dent – stosowana zarówno w pro­fi­lak­tyce jak i leczeniu chorób przyzębia, zawie­ra­jąca aktywne związki siarki z solanki siarcz­ko­wej z uzdrowisk Busko-Zdrój i Solec-Zdrój, w których od lat sku­tecz­nie leczy się choroby przyzębia za pomocą zabiegów płukania przyzębia wodą siarcz­kową. Ponadto pasta zawiera naturalną, mineralną sól leczniczą. Pasta lek sul­pho­dent rege­ne­ruje nabłonek śluzówki jamy ustnej, zmniejsza krwa­wie­nie i obrzęk brodawek dzią­sło­wych, zmniejsza głębokość pato­lo­gicz­nych kieszonek dzią­sło­wych. Pasta sul­pho­dent wykazuje również działanie anty­sep­tyczne. Nie wymaga dodat­ko­wego sto­so­wa­nie past higie­nicz­nych, ponieważ nie tylko leczy, ale również ma doskonałe wła­ści­wo­ści czysz­czące
  • Żel do sto­so­wa­nia na dziąsła pelogel – lek na bazie zagęsz­czo­nego wodnego wyciągu boro­wi­no­wego, naj­bar­dziej skuteczny po usunięciu kamienia nazębnego, co umożliwia bez­po­śred­nie dotarcie leku do zmian cho­ro­bo­wych przyzębia. Ma działanie prze­ciw­za­palne i ściągające na śluzówkę jamy ustnej. Poprawia mikro­krą­że­nie w zmie­nio­nych zapalnie tkankach sprzy­ja­jąc wchła­nia­niu się wysięków i nacieków w ogniskach zapalnych. Wciera się go lekkim, 2-3 minutowym masażem palcem lub szczo­teczką w chore dziąsła